Pharus'un Pusulası #68
Küresel Haberler, L2 Köşesi, Yönetişim Haberleri, Gerçek Dünya Varlıkları (RWA), Pharus Takımından Notlar ve Haftanın MEME’i
TL; DR (Çok Uzun; Özet Geç)
Solana Mobile, SKR Token Lansmanının Ocak Ayında Gerçekleşeceğini Duyurdu
Çığır Açan Ethereum Perps DEX Lighter, Spot Ticareti Başlatıyor
Coinbase Destekli Ethereum L2 Ağı Base, Solana’ya Köprü Kurdu
Ethereum, Ağı Ölçeklenebilir Yapmak için “Fusaka” Yükseltmesini Başlattı
MetaMask, Polymarket Entegrasyonuyla Cüzdan İçi Tahmin Piyasalarını Başlattı
Türkiye’den Paribu, CoinMENA’yı 240 Milyon Dolara Kadar Değerindeki Bir Anlaşmayla Satın Alıyor; Dubai ve Bahreyn Lisanslarını Bünyesine Katıyor
HumidiFi, Ön Satış Saldırısı Sonrası Yeni Bir Token Piyasaya Sürecek
Küresel Haberler
Solana Mobile, SKR Token Lansmanının Ocak Ayında Gerçekleşeceğini Duyurdu
Blockchain geliştiricisi Solana Labs’in iştiraki olan Solana Mobile, mobil ekosisteminin yerel tokenı olan SKR’nin 2026 yılının Ocak ayında piyasaya sürüleceğini açıkladı. Toplam 10 milyar arzı olacak olan SKR tokenlarının %30’u, lansman sırasında “Seeker kullanıcıları ve aktif dApp kullanıcıları” için airdrop ve kilit açma işlemleri için ayrılmıştır. SKR, Solana’nın ikinci nesil telefonu Seeker’ın ekosisteminde kontrol, ekonomi, teşvikler ve sahipliği güçlendirmek üzere tasarlanmıştır.
Çığır Açan Ethereum Perps DEX Lighter, Spot Ticareti Başlatıyor
Ethereum tabanlı merkeziyetsiz sürekli vadeli işlem (perps) borsası Lighter, ana ağ lansmanının ardından hızla büyüyerek spot ticaret hizmetlerini kullanıma sundu ve başlangıcı ETH transferleri ile yaptı. Yakın zamanda 1,5 milyar dolar değerlemeye ulaşan ve hacim açısından Hyperliquid’e önemli bir rakip haline gelen Lighter, son haftalarda hisse senedi ve döviz (FX) sürekli vadeli işlem ticaretini başlatmak da dahil olmak üzere bir dizi önemli geliştirme hamlesinde bulundu. Lighter’ın bu genişlemesi, onu kripto piyasasında türev işlemlerinin yanı sıra spot hizmetler de sunan merkezi borsaların (CEX) izlediği yola yaklaştırıyor.
Coinbase Destekli Ethereum L2 Ağı Base, Solana’ya Köprü Kurdu
Coinbase’in geliştirdiği Ethereum Katman 2 ağı Base, Chainlink’in Zincirler Arası Birlikte Çalışabilirlik Protokolü (CCIP) aracılığıyla Solana ağına resmi olarak köprü kurduğunu duyurdu. Bu entegrasyon, Base’deki geliştiricilerin Solana tabanlı varlıkları uygulamalarına dahil etmesine ve kullanıcıların Base varlıklarını Solana’ya aktarmasına olanak tanıyarak, Base’in “her şey ekonomisi için bir merkez” olma hedefine yönelik önemli bir adımı temsil ediyor. Bu köprüleme, her iki ağdaki kullanıcıların varlıkları zincirler arası uygulamalarda güvenli bir şekilde takas etmesini ve kullanmasını sağlamak için hem Coinbase hem de Chainlink düğüm operatörleri tarafından bağımsız olarak doğrulanmaktadır.
Ethereum, Ağı Ölçeklenebilir Yapmak için “Fusaka” Yükseltmesini Başlattı
Ethereum, ağın ölçeklenebilirliğini, güvenliğini ve kullanıcı deneyimini artırmak amacıyla “Fusaka” yükseltmesini başarıyla etkinleştirdi. Bu yükseltmenin temel özelliği, Katman 2 (Layer 2) çözümleri için teorik olarak 8 kata kadar ölçeklenebilirlik sağlayan ve düğümlerin daha az veri depolamasını gerektiren PeerDAS teknolojisidir. Fusaka, veri erişilebilirliğini artırarak rollup işlemlerini daha maliyet etkin hale getirmeyi ve ağın genel performansını güçlendirmeyi hedefliyor.
MetaMask, Polymarket Entegrasyonuyla Cüzdan İçi Tahmin Piyasalarını Başlattı
Ethereum ekosisteminin önde gelen cüzdanı MetaMask, Polymarket ile entegre olarak kullanıcılarına mobil uygulama üzerinden spor, siyaset ve kripto gibi gerçek dünya olaylarının sonuçları üzerine doğrudan tahmin işlemi yapma imkanı sundu. Bu yeni özellik, kullanıcıların harici platformlara gitme ihtiyacını ortadan kaldırırken, yapılan her tahmin için MetaMask Ödül puanları kazanma fırsatı da sağlıyor. Bu hamle, cüzdanı küresel, demokratikleşmiş finansın bir kapısına dönüştürme hedefi doğrultusunda MetaMask’ın temel işlevselliğini genişlettiğini gösteriyor.
Türkiye’den Paribu, CoinMENA’yı 240 Milyon Dolara Kadar Değerindeki Bir Anlaşmayla Satın Alıyor; Dubai ve Bahreyn Lisanslarını Bünyesine Katıyor
Türkiye’nin önde gelen kripto para borsalarından Paribu, Orta Doğu ve Kuzey Afrika’nın (MENA) en büyük yerel kripto borsası CoinMENA’yı 240 milyon dolara kadar bir bedelle satın aldı. Bu stratejik hamle, Paribu’ya CoinMENA’nın sahip olduğu Dubai’deki VARA ve Bahreyn Merkez Bankası’ndaki (CBB) lisanslar aracılığıyla MENA bölgesinin önemli düzenlenmiş pazarlarına anında giriş imkanı sağlıyor. Bu satın alma, Paribu’nun teknoloji ve altyapısını bölgedeki düzenlenmiş varlığıyla birleştirerek sınır ötesi genişleme ve uyumluluk odaklı büyüme hedefini destekliyor.
HumidiFi, Ön Satış Saldırısı Sonrası Yeni Bir Token Piyasaya Sürecek
Solana tabanlı merkeziyetsiz finans (DeFi) protokolü HumidiFi’nin WET token ön satışı, binin üzerinde cüzdan kullanan botların kısa sürede tüm arzı ele geçirmesiyle (keskin nişancı saldırısı) iptal edildi. Ekip, dolandırıcıların kar elde etmesini engellemek amacıyla yeni bir token oluşturacağını ve meşru alıcılara aldıkları miktarla orantılı olarak airdrop yapacağını duyurdu. HumidiFi, ayrıca botların dışlanacağı yeni bir halka açık satış yapmayı planlıyor.
Sponsorlarımız Huma Finance ve Jupiter’e Teşekkürlerimizle 💚💜
✨ Daha fazla haber:
OpenEden, Düzenlenmiş Gerçek Dünya Varlıkları (RWA) Altyapısını Büyütmek için Ripple, Anchorage Digital ve Daha Fazlasından Stratejik Yatırım Aldı
WisdomTree, Piyasada Lido’nun stETH’sini Kullanan İlk Ethereum Staking Fonunu Piyasaya Sürdü
BlackRock’un BUIDL Fonu Artık M0 Platformunda Teminat Olarak Kullanılabilir
Western Union, Hiperenflasyona Karşı Çözüm Olarak Stablecoin Destekli Kartını Duyurdu
Kraken ve Deutsche Börse, Geleneksel ve Dijital Piyasaları Bağlamak için Kapsamlı Ortaklık Kurdu
MoneyGram, Havale İşlemleri için Stablecoin Mutabakatlarında Fireblocks ile Anlaştı
Binance, Kurucu Ortağı Yi He’yi Richard Teng’in Yanına Eş CEO Olarak Atadı
L2 Köşesi
Son 7 Gün için Layer 2 Projeleri
Bu köşemizde, Web3 ekosisteminde yükselişe geçen Layer 2 projelerini inceleyip, son 7 gün içinde en fazla büyüme kaydeden projelerin performansını değerlendiriyoruz. Ayrıca, toplam değer kilitli (TVL) sıralamasında önde gelen Layer 2 çözümlerine de yer veriyoruz.
Kilitli Toplam Değer (TVL)
Bu hafta TVL (Toplam Kilitli Değer) köşemizde, Web3 ekosisteminde hızla büyüyen Layer-2 projelerini mercek altına alıyoruz. Bu gelişmeler, Layer-2 çözümlerinin potansiyelini ve ekosistemdeki önemini bir kez daha gözler önüne seriyor.
Yönetişim Haberleri
Aave DAO, Aave V3 Çoklu Zincir Stratejisini Yeniden Odaklamak İçin Durumu Değerlendiriyor
ACI, Aave’nin fazla yayılmış V3 dağıtımlarını daraltmak için bir Temp Check paylaştı. Öneri; düşük gelirli zincirlerde reserve factor oranlarını artırmayı, çok düşük kullanım gören bazı V3 marketlerini tamamen kapatmayı ve yeni marketler için yıllık en az 2M USD gelir şartı getirmeyi öneriyor. 3M USD’nin altında yıllık gelir üreten Polygon, Gnosis, BNB Chain, Optimism, Scroll, Sonic ve Celo’da reserve factor oranları yükseltilirken; zkSync, Metis ve Soneium’un düşük TVL ve gelir nedeniyle tamamen sonlandırılması gündemde. Topluluk, yeni dağıtımların net bir gelir taahhüdüyle gelmesini ve desteklenmeyen marketlerin 12 ayda performans gösterememesi halinde offboard edilmesini tartışıyor. Bu çerçeve hayata geçerse Aave’nin yaklaşımı her yerde olmaktan, yalnızca yüksek gelir potansiyeli ve partner desteği olan birkaç öncelikli ağa kayacak.
Lido DAO, GOOSE-3 Hedeflerini Fonlamak İçin 58.2M USD’lik 2026 Ekosistem Grant Talebini Görüşüyor
Lido Labs Vakfı, GOOSE-3 stratejisini 2026’da uygulamak için 58.2M USD’lik birleşik bir Ecosystem Grant Request (EGG) sundu. Bu bütçe; çekirdek protokol geliştirmeleri, Lido V3/stVaults, kurumsal entegrasyonlar, Lido Earn ve yeni ürün deneylerini kapsıyor. 43.8M USD temel operasyonlar ve sürekli geliştirme için ayrılırken; 14.4M USD’lik esnek Büyüme fonu yalnızca belirli ürün kilometre taşları karşılandığında kullanılacak. Hedefler arasında Curated Module v2, Staking Router v3, ValMart, Earn ürünlerinin genişlemesi ve gerçek dünya kullanım alanlarına yönelik küçük, kontrollü deneyler yer alıyor.
Gerçek Dünya Varlıkları
⭐️ Pharus Takımından Notlar
Kripto Ürünlerinin Piyasada Yer Edinebilmesi Krizi
Kripto ekosisteminin senelerdir üzerinde durduğu hatta bir tabir haline gelen “Next Billion Users, Sonraki Bir Milyar Kullanıcı” tabirini belki de duymuşsunuzdur. Kripto son zamanlarda hızla kullanıcı kazandı ancak bu tam olarak istediğimiz çerçevede olmadı.
Öncelikle, ETF’ler. Kripto ekosistemi senelerce SEC başkanlarına ve yöneticilerine çeşitli eleştiriler yöneltti, ABD yönetimini bu konuda yargıladı (!) ve sonunda istediğini elde edebildi. ETF’ler, merkezi bir şekilde dağıtılan kripto paralar diyebiliriz. Mesela, Bitcoin ETF’i dediğimizde bir aracı şirketin kullanıcı yerine Bitcoin alıp onu tutması örneğini verebiliriz. Halihazırda bankacılık sistemine güvenmezken (altına dayanmayan para sistemi ve dijitaldeki sayıların aslında fiziki para olarak var olmaması problemleri) merkezi bir kuruluşa Bitcoin alımı hakkı verilmiş oluyor. Bunu birkaç açıdan inceleyebiliriz: Merkezi kuruluş Bitcoin’leri 1:1 olarak satın alır, Bitcoin’in değeri artabilir ancak Bitcoin’deki büyük pay merkezi kuruluşların eline geçer ve tüm sistem boşa gitmiş olur; Merkezi kuruluş Bitcoin’leri 1:1 olarak satın almaz ve de keskin düşüş ve yükselişlerde kullanıcılar zarara uğrar. Hatta paralarını çekemeyebilir. ETF’ler, gün sonunda kripto paraların genel kullanıcının erişimine açılmasında başarılı oldu ancak bunu sorgulamamız gerekiyor.
İkinci olarak, kolay (!) para kazanma yolu olan airdrop’lar. Airdrop’lar kripto dışındaki insanlara öyle lanse edildi ki, hiçbir şey yapmadan binlerce doları olabileceğine inanarak çok fazla insan ekosisteme dahil oldu. Çok küçük bir kısım belirli miktarda para elde ederken kalan büyük kısım ise ya zarar etti ya da hak ettiklerini çeşitli sebeplerle alamadı. Bu yöntem insanları kriptoya çekmede başarılı oldu belki de ancak soğutmada da en az o kadar başarılı oldu desek yanlış olmaz.
Günümüzde ise, diyelim ki çeşitli açılardan çok fazla kullanıcı çektik. Ama kullanıcıları ekosisteme dahil ettiğimiz yönler o kadar yanlıştı ki, herkes sadece para atarsa diye uygulamaları kullanıyor ve ilk para çıkışı ihtimalinde çıkıp kaçıyor. Bu sistem, kripto ekosistemindeki uygulamaların ya da başka ürünlerin bir standarda oturmasında ya da en basit tabiriyle PMF (product market fit, ürün market uyumu) sağlayabilmesinde büyük bir sorun haline geldi.
Hemen yakınımızdaki iki örneğin üzerine konuşalım: Monad ve Farcaster. Son birkaç yılda Monad nasıl devasa bir ekosistem yarattı farkında mısınız? Monad ağı işler hale geleli birkaç hafta oldu. Monad’ın ilgisi şu an ne durumda sizce? Eskisi kadar X gönderisi görüyor musunuz Monad hakkında? Ben görmüyorum. Monad belki de olabilecek en büyük ekosistemi toplamıştı oysa. Yine gün sonunda yararlı bir değer üretmediği için Monad dahi şimdiden sorunlar yaşamaya başladı. Herkes parasını aldı ve Monad’dan ayrıldı.
Ya Farcaster? Bu yazıyı okuyanlar arasında Farcaster’ın erken erişim kodunu aramayan oldu mu? Hatta bu erişim koduyla girip bir miktar takipçi edinenlere gönderilen NFT’nin ne kadar ettiğini hatırlıyor musunuz? 4.8 ETH değerinde NFT satılmıştı mesela. Birkaç gün önce Farcaster’da PMF sorunları yaşadığını açıkça belirtti ve belki de yakında proje ya satın alınacak ya da tamamen kapatılacak. Farcaster çok büyük bir yanlış yaptı mı peki? Bence hayır. Her ürün gibi onların da küçük hataları vardı tabii ki ancak böyle bir son yaratacak kadar değildi. Peki, sorun ne o zaman? Farcaster gibi büyük ve köklü bir proje de gerçekten kullanıcı alışkanlığını yenecek veya PMF yaratabilecek kadar değer üretemedi.
Kripto ekosisteminde PMF krizi gittikçe büyüyor gibi duruyor. Rollup üretici şirketlerden sonra artık yapay zekâ’nın gelişimiyle de uygulama üretici yaklaşımlar arttı. Herkes pastadan payını alıp kaçma düşüncesinde. Belki de kriptonun bugünlerde ayakta durabilmesinin tek sebebi stablecoin’ler ile yakaladığı PMF diyebiliriz.
⭐️ Araştırmacımız Yiğit Yektin tarafından hazırlandı.
Haftanın MEME’i
Hala buradaysanız ses verin. 😀
Bu bülten ile birlikte, Web3 ekosistemindeki en son gelişmeleri yakından takip etmenizi sağlıyoruz. Bir sonraki sayımızda görüşmek üzere!